ৰিচাৰ্জযোগ্য বেটাৰীযিবোৰক ইলেক্ট্ৰলাইট হিচাপে পানী ব্যৱহাৰ কৰে সেইবোৰক জলীয় বেটাৰী বোলা হয়। ইলেক্ট্ৰ'লাইট হিচাপে জৈৱিক দ্ৰৱ ব্যৱহাৰ কৰা গৌণ বেটাৰীৰ তুলনাত এই বেটাৰীসমূহ কেৱল নিৰ্মাণ কৰাটো সহজ নহয়, কিন্তু সুৰক্ষা, ব্যয়সাধ্যতা, আৰু উৎকৃষ্ট উচ্চ-বৰ্তমান নিৰ্গমন পৰিৱেশনৰ দৰে একাধিক সুবিধাও প্ৰদান কৰে। এই বৈশিষ্ট্যসমূহৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি জলীয় বেটাৰীয়ে বৃহৎ-মাপৰ শক্তি সংৰক্ষণ ব্যৱস্থা আৰু বৈদ্যুতিক বাহনৰ বাবে শক্তি যোগানৰ বিকাশৰ বাবে যথেষ্ট সম্ভাৱনা দেখুৱাইছে।
১৯৯৪ চনত Dahn et al. এই বেটাৰীৰ গড় অপাৰেটিং ভল্টেজ প্ৰায় ১.৫V আৰু তাত্ত্বিকভাৱে নিৰ্দিষ্ট শক্তি ৭৫ Wh/kg, যিটো ব্যৱহাৰিক প্ৰয়োগত ৪০ Wh/kg ৰ কাষ চাপিছে। এই মান সীহ-এচিড বেটাৰীৰ (প্ৰায় 30 Wh/kg) অতিক্ৰম কৰে আৰু নিকেল-কেডমিয়াম বেটাৰীৰ সৈতে তুলনাযোগ্য, যদিও ইয়াৰ চক্ৰৰ স্থিৰতা তুলনামূলকভাৱে দুৰ্বল।
ইয়াৰ পিছত ২০০০ চনত জাপানৰ পৰা অহা টকিৰ দলটোৱে আন এটা জলীয় লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰীৰ ডিজাইনৰ ৰিপৰ্ট দিছিল, য'ত ঋণাত্মক ইলেক্ট্ৰ'ড পদাৰ্থ হিচাপে LiV3Og আৰু ধনাত্মক ইলেক্ট্ৰ'ড পদাৰ্থ হিচাপে LiNiO10.81CO0.19O2 ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল আৰু Liও ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল2তেন্তে4ইলেক্ট্ৰ’লাইট হিচাপে দ্ৰৱ।
২০০৬ চনত চীনা একাডেমী অৱ চাইন্সেছৰ পদাৰ্থ বিজ্ঞান প্ৰতিষ্ঠানৰ একাডেমিচিয়ান চেন লিকুয়ানৰ নেতৃত্বত গৱেষক গোটে TiPO4 আৰু LiT2(PO3)3ক ঋণাত্মক ইলেক্ট্ৰ’ড হিচাপে, LiMnO4 ধনাত্মক ইলেক্ট্ৰ’ড হিচাপে আৰু LiNO3 দ্ৰৱক ইলেক্ট্ৰ’লাইট হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰি জলীয় লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰীৰ ৰিপ’ৰ্ট দিছিল।
২০০৭ চনত ফুডান বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপক ৱু ইউপিঙৰ গৱেষণা দলেও LiV যুক্ত পানী-ভিত্তিক লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰী প্ৰকাশ কৰেOঋণাত্মক ইলেক্ট্ৰ’ড, LiMnO হিচাপে4ধনাত্মক ইলেক্ট্ৰ'ড হিচাপে, আৰু LINO ইলেক্ট্ৰ'লাইট দ্ৰৱ হিচাপে।
২০০৭ চনত ফুডান বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপক ৱু ইউপিঙৰ গৱেষণা দলেও LiV যুক্ত পানী-ভিত্তিক লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰী প্ৰকাশ কৰেOঋণাত্মক ইলেক্ট্ৰ’ড, LiMnO হিচাপে4ধনাত্মক ইলেক্ট্ৰ'ড হিচাপে, আৰু LINO ইলেক্ট্ৰ'লাইট দ্ৰৱ হিচাপে।
তেতিয়াৰ পৰাই ধনাত্মক আৰু ঋণাত্মক ইলেক্ট্ৰ'ড পদাৰ্থৰ বিক্ৰিয়া ব্যৱস্থাৰ ভিত্তিত শৈক্ষিক সমাজে জলীয় ইলেক্ট্ৰ'লাইটৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কেইবাটাও লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰী ব্যৱস্থাৰ ওপৰত বিস্তৃত গৱেষণা চলাই আহিছে।
এই ব্যৱস্থাসমূহৰ বৈশিষ্ট্য হৈছে লিথিয়াম আয়নক ইয়াৰ ধনাত্মক আৰু ঋণাত্মক দুয়োটা ইলেক্ট্ৰ’ডত সক্ৰিয় পদাৰ্থ হিচাপে আন্তঃসংযোগ কৰিব পৰা যৌগ ব্যৱহাৰ কৰা। আধান-ডিচাৰ্জ চক্ৰৰ সময়ত লিথিয়াম আয়নে দুয়োটা ইলেক্ট্ৰ'ডৰ মাজত উলটিব পৰাকৈ গতি কৰিব পাৰে, শক্তি সংৰক্ষণ আৰু মুক্তি লাভ কৰে। বৰ্তমান জলীয় লিথিয়াম-আয়ন বেটাৰী প্ৰযুক্তিয়ে ইয়াৰ বিকাশত একাধিক বাধাৰ সন্মুখীন হৈছে। জৈৱিক ইলেক্ট্ৰ'লাইটৰ তুলনাত জলীয় বেটাৰী ইলেক্ট্ৰ'লাইট ব্যৱস্থাত আয়ন{5}}আন্তঃপ্ৰৱেশকাৰী যৌগসমূহৰ দ্বাৰা অনুভৱ কৰা ৰাসায়নিক আৰু বিদ্যুৎ ৰাসায়নিক পৰিৱৰ্তন অধিক জটিল, ইলেক্ট্ৰ'ড পদাৰ্থ আৰু পানী বা অক্সিজেনৰ মাজৰ পাৰস্পৰিক ক্ৰিয়া, প্ৰ'টন আৰু ধাতুৰ আয়নৰ সহযোগিতা, হাইড্ৰ'জেন/অক্সিজেন মুক্ত প্ৰক্ৰিয়া, আৰু ইলেক্ট্ৰ'ড পদাৰ্থৰ দ্ৰৱণ আদি বিভিন্ন পাৰ্শ্বক্ৰিয়া সহজেই আৰম্ভ কৰে পানী।
